Монгол Улсад улс төрийн хүрээнд үүсэж буй зөрчил, нам доторх эрх мэдлийн тэнцвэрт байдал, зөвхөн хувь хүмүүсийн асуудал бус, улс орны ирээдүйтэй холбоотой стратегийн өөрчлөлтүүд болж байна. Үүний хамгийн тод жишээ нь, УИХ-ын гишүүн, Ерөнхий сайд асан Лувсаннамсрайн Оюун-Эрдэнийн сүүлийн өдрүүдэд илэрхийлсэн байр суурь бөгөөд түүний үг, үйл явдлууд нь Монголын улс төрийн цаг үеийн хамгийн нөлөөтэй сэдвүүдийн нэг болж байна.
Өчигдөр “Лхагвын тойм” нэвтрүүлэгт оролцсон Оюун-Эрдэнэ, нам доторх нөхцөл байдал болон улс төрийн маргаантай холбоотой асуудлуудыг илэн далангүй ярилцав. Тэрбээр, улс төрийн нам дотор, ялангуяа залуу улстөрчдийн оролцоог багасгах, шахах хандлага ажиглагдаж байгааг онцолж, зарим шийдвэрүүд нь улс төрийн нөлөөлөлд автаж болзошгүй байгааг шүүмжлэлтэй хүлээн авсан. Тухайлбал, тэрбээр Гомбожавын Амарбаясгалан болон Хүрэлбаатарын Булгантуяа нартай холбоотой асуудлыг онцлон дурдсан бөгөөд эдгээр хүмүүсийг нам дотор шахаж байгаа нь зөв бус гэдгийг хэлж байв.
Мөн тэрбээр УИХ-ын гишүүдийг эгүүлэн татах тухай Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн санаачилсан хуулийн төслийг шүүмжилж, хуулийн өөрчлөлт нь парламентын тогтолцоонд нөлөөлж, эрх мэдлийн тэнцвэр алдагдахад хүргэж болзошгүй гэж үзэж байна. Энэ нь улс төрийн тогтолцооны өөрчлөлт, эрх мэдлийн цэвэршилт, хүртээмжийг зөрчиж, цаашид эрх мэдлийн тэнцвэр алдагдах эрсдэлтэй болохыг сануулж байна.
Энэ бүх үйл явц нь Монголын улс төрийн зөрчил, маргааны шинэ үеийг тодорхойлж буйг олон улсын туршлага ч харуулж байна. Зарим улс төрийн шинжээчид, ажиглагчид нь, олон нийтийн сэтгэл зүйд айдас төрүүлэхүйц хэт хурц үг хэллэг ашиглах нь улс төрийн хямралын шинж тэмдэг болохыг анхааруулж байна. Тэдний үзэж буйгаар, улс төрийн зөрчил хурцдаж буй нөхцөлд улс төрийн бүлэглэлүүдийн хоорондох өрсөлдөөн, эрх мэдлийн төлөөх тэмцэл улам нэмэгдэж, иргэдэд хүлээлт үүсгэж буйг онцолж байна.
Мөн эдийн засгийн өнөөгийн нөхцөл байдал, инфляци, эдийн засгийн өсөлтөд үүсч буй саад тотгорыг тойрсон бодит дүн, тоо баримтуудыг илүү бодитой авч үзэх шаардлагатай байгааг улс төрийн зарим шинжээчид сануулж байна. Тэдний үзэж буйгаар, улс төрийн зөрчил нь зөвхөн нам доторх эрх мэдлийн хуваарилалтаас гадна, эдийн засгийн тогтвортой байдал, иргэдийн амьдралд шууд нөлөөлөх эрсдэлтэй байгааг онцоллоо.
Эцэст нь хэлэхэд, Монголын улс төрийн нөхцөл байдал одоо шинэ шатанд шилжиж байна. Нам доторх эрх мэдлийн тэнцвэрт байдал алдагдаж, эрх мэдлийн шилжилт, үнэт зүйлсийн өөрчлөлт явагдаж буй энэ цаг үед, улс төрийн намууд, эрх баригчид илүү нягт нямбай, ил тод, тэнцвэртэй бодлого боловсруулж, иргэдийн итгэл, түншлэлд суурилсан шинэчлэл хийх шаардлагатай болж байна. Цаашид өрнөх улс төрийн үйл явдлууд нь Монгол улсын ирээдүйд гүнзгий нөлөөлөх бөгөөд, зөв шийдвэр гаргах нь улсын тогтвортой хөгжлийн үндэс болно гэж судлаачид үзэж байна.
