Төв азийн улс орнуудын харилцаа цаашид ямар чиглэлд хөгжих вэ гэдэг асуулт өнөөгийн дэлхийд чухал байр суурь эзэлж буй. 2026 оны 7 дугаар сарын 2-нд Улаанбаатар хотод болсон Монгол, Орос, Хятад гурван улсын Гадаад харилцааны дэд сайд нарын VII удаагийн зөвлөлдөх уулзалтаар энэ асуултад хариулах шинэ хуудас нээлээ. Уулзалтыг Монголын талаас Гадаад харилцааны дэд сайд Г.Амартүвшин, Оросын талаас Гадаад хэргийн орлогч сайд А.Ю.Руденко, Хятадын талаас Гадаад хэргийн туслах сайд Лю Бинь тэргүүлж, гурван улсын олон талт харилцаа, хамтын ажиллагааны өнөөгийн байдал, ирээдүйн зорилтуудыг хэлэлцэв.
Энэхүү уулзалт нь зөвхөн улс төрийн өндөр түвшний яриа хэлэлцээ төдийгүй, бүс нутгийн эдийн засаг, аюулгүй байдал, логистикийн салбарт чухал түлхэц болохуйц томоохон алхам болсон гэдгээр онцлог. Тодруулбал, Монгол, Орос, Хятадын эдийн засгийн коридор байгуулах хөтөлбөрийн хэрэгжилт, транзит тээвэр, эрчим хүчний дэд бүтцийн төсөлүүдийн талаар өргөн санал солилцсон. Түүнчлэн, БНХАУ-д байгалийн хийг дамжуулах хоолойн төсөл болон эдийн засгийн коридорын хүрээнд хэрэгжүүлж буй тэргүүлэх төслүүдийн явцын талаар мэдээлэл солилцсон нь бүс нутгийн хамтын ажиллагааг шинэ түвшинд гаргаж өгч магадгүй болж байна.
Эдгээр хамтын ажиллагааны гол агуулга нь зөвхөн эдийн засгийн хөгжил төдийгүй, бүс нутгийн тогтвортой байдал, аюулгүй байдалд чухал хувь нэмэр оруулах зорилготой. Тухайлбал, “Улаанбаатарын яриа хэлэлцээ” санаачилга, Шанхайн хамтын ажиллагааны байгууллагын хүрээнд өрнөж буй үйл явц нь бүс нутгийн хамтын ажиллагааг дэлхийн өөр бусад томоохон чиг хандлагатай уялдуулан боловсронгуй болгох зорилготой. Мөн, Орос болон Монголын хооронд дамжуулан Хятад руу байгалийн хий нийлүүлэх төслүүдийн явц болон эдийн засгийн коридорын төслүүдийн хэрэгжилтэд онцгой анхаарал хандуулж буй нь хөрш орнуудын стратегийн түншлэлийн шинэ механизмийг бэхжүүлэхэд чиглэсэн томоохон алхам боллоо.
Энэ уулзалт нь зөвхөн хэлэлцээрийн түвшинд зогсохгүй, цаашид хөгжүүлэх өргөн боломжийг харуулж байна. Гурван улс нь цаашид эдийн засгийн хамтын ажиллагаа, транзит тээврийг нэмэгдүүлэх, бүс нутгийн энх тайвныг баталгаажуулах чиглэлд илүү идэвхтэй оролцохоо илэрхийлж байна. Үүний тулд, эдийн засгийн шинэ коридоруудыг байгуулах, түншлэлээ гүнзгийрүүлэхэд чиглэсэн бодлого, стратеги боловсруулах шаардлагатай бөгөөд үүнд хөрөнгө оруулалт, технологийн шинэчлэл, олон улсын хамтын ажиллагаа зэрэг олон хүчин зүйл нөлөөлнө.
Өөрөөр хэлбэл, энэ зөвлөлдөх уулзалт нь Монголын геополитикийн шинэ хуудас нээж, гурван улсын хамтын ажиллагааг өргөжүүлэхэд суурь тавьж буйг харуулж байна. Түүнчлэн, энэ нь бүс нутгийн эдийн засгийн интеграцийн шинэ хэлбэр, шинэ боломжийг бүрдүүлж, олон улсын тархийг тогтворжуулахад томоохон түлхэц болох бөгөөд цаашид эдгээр төслүүдийн амжилт, хэрэгжилт нь Монголын эдийн засгийн хөгжлийн шинэ хөтөлбөр, хөрш орнуудын харилцааг гүнзгийрүүлэх суурь болно гэж шинжээчид үзэж байна.
