Дэлхийн улс төрийн тавцанд сүүлийн үед өрнөж буй өөрчлөлтүүд нь орчин үеийн бодлогын хүрээнд шинэ хэлбэр, стратегиудыг тодорхойлсоор байна. Тухайлбал, АНУ-ын ерөнхийлөгч Дональд Трампын Хятадад хийсэн айлчлалын дараахан, Оросын удирдагч Владимир Путины төрийн айлчлал Хятадын цагаан хуудас дээр шинэ геополитикийн цэг тавих үйл явцын нэг хэсэг болж байна.
Тодруулбал, энэ долоо хоногт Хятадад хийх Оросын ерөнхийлөгчийн төрийн айлчлал нь хоёр улсын урт хугацааны түншлэл, стратегийн хамтын ажиллагааг илүү гүнзгийрүүлэх зорилготой бөгөөд эдийн засаг, аюулгүй байдал, олон улсын бодлогод шинэ хандлагыг төлөвлөх нэгэн чухал үе юм. Путин 25 дахь удаагаа Хятадад айлчилж буй нь хоёр улсын харилцаа “урьд өмнө байгаагүй” түвшинд байгаагийн тод илэрхийлэл бөгөөд тэдний хамтын ажиллагаа зөвхөн эдийн засгийн хүрээнд биш, улс төрийн бат бэх стратеги болоод бүс нутгийн тэнцвэрийг өөрчлөх шинэ хариуцлагыг дааж байна.
Энэхүү айлчлалын эхлэл нь Ши Жиньпиний Лхагва гаригт Путинийг ёслолын өндөр хүндэтгэлтэйгээр угтан авснаар эхэлж, хоёр тал төрийн тэргүүнүүд эдийн засаг, аюулгүй байдал, олон улсын асуудлаар өргөн хүрээний хэлэлцээ хийж байна. Үүний зэрэгцээ, өнгөрсөн долоо хоногт Трампын Хятад дотоодын уулзалт, найрсаг харилцаа, стратегийн тэнцвэрийг хадгалах зорилгоор хийгдсэн яриа хэлэлцээний дараа энэ айлчлал нь “Торохгүй байж болохгүй” шинэ түүхэн үеийг бэлдэж байна.
Мөн тус айлчлалын онцлог нь Путины “дотнын найз” хэмээх тодотголтой, Хятад, Орос хоорондын гүнзгий стратегийн түншлэл болон хамтын ажиллагааг харуулж буй явдал юм. Тодруулбал, Ши Жиньпин Трампыг Жүннаньхай цогцолборт танилцуулахдаа “Маш ховор” гэж тодотгосон бөгөөд Путин оролцох нь хоёр улсын харилцаа улам батжиж байна гэдгийг илэрхийлсэн байна. Энэ цогцолбор нь зөвхөн эдийн засаг, улс төрийн харилцаа бус, соёл, технологи, батлан хамгаалах чиглэлд хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх шинэ суурь болох боломжийг олгож буйг шинжээчид онцолж байна.
Түүнчлэн, энэ айлчлал нь Москва болон Бээжингийн хувьд Трампын айлчлалтай холбогдохгүй ч, Путин, Ши Жиньпин нарын санал солилцоо нь эдгээр гүрний стратегийн зорилго, бодлого хоорондын уялдаа, түншлэлийн цаашдын чиг хандлагыг тодорхойлж буйг харуулж байна. Тухайлбал, Путин “үндсэн ашиг сонирхол” гэх ойлголтыг онцлон дурдсан нь Хятад, Оросын стратегийн хамтын ажиллагааны бат бөх суурь болсон бөгөөд Тайванийн асуудал, эдийн засгийн хамтын ажиллагаа зэрэг олон салбарт өөрсдийн байр сууриа илэрхийлж буй.
Энэхүү айлчлалын үеэр яригдаж буй эдийн засгийн хамтын ажиллагаа, цэргийн харилцаа, олон улсын аюулгүй байдал зэрэг өргөн хүрээний асуудал нь хоёр улсын хамтын нөлөөллийн хүрээг нэмэгдүүлж байгаагийн зэрэгцээ, дэлхийн геополитикийн төвд шинэ тэнцвэрийг бүрдүүлж байна. Тухайлбал, Орос, Хятад хоёр нь АНУ-ын дэлхий дахинд давамгайлах оролдлогыг сааруулах, эдийн засгийн хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх зорилготой бөгөөд энэ нь тэдний ашиг сонирхолд нийцэж, стратегийн түншлэлийг гүнзгийрүүлэхэд чиглэж буй.
Өнгөрсөн хэдэн жилд, Орос, Хятад хоёрын хамтын ажиллагаа геополитикийн шинэ хэтийн төлөвийг тодорхойлж буй бөгөөд эдийн засгийн түншлэл, цэрэг-зэвсгийн хамтын ажиллагаа нь зөвхөн хоёр улсын хувьд төдийгүй, бүс нутгийн тэнцвэрийг өөрчлөх шинэ хүчин зүйл болж байна. Тухайлбал, Хятад-Оросын хамтын ажиллагааны хүрээнд газрын тос, байгалийн хийн нийлүүлэлт эрс нэмэгдэж, тэргүүн эгнээнд тусгаар тогтнол, эдийн засаг, батлан хамгаалал зэрэг олон салбарт хамтын ажиллагаа өрнөж буй нь өгүүлэх гол хүчин зүйл юм.
Эцэст нь хэлэхэд, Путины энэ удаагийн айлчлал нь зөвхөн хоёр улсын стратегийн түншлэл төдийгүй, дэлхийн орчин үеийн геополитикийн шинэ буухиа болох төлөвтэй байна. Энэ нь зөвхөн эдийн засаг, аюулгүй байдал зэргээс гадна, шинэ тэнцвэрийг бүрдүүлэх, олон улсын тогтвортой байдлыг хадгалах стратегийн алхам боллоо. Албан ёсны хэлэлцээ, харилцан ойлголцол цаашид тэдний хамтын ажиллагааг улам гүнзгийрүүлж, дэлхийн улс төрийн чиг хандлагад нөлөөлөх нь тодорхой бөгөөд энэ нь олон улсын бодлогод шинэ үеийн шинэчлэл, зөв зүйтэй уялдаа холбоог шаардах нөхцөл болно.
Путин, Ши Жиньпин нарын түүхэн стратегийн хамтын ажиллагаа нь зөвхөн хоёр улсын харилцааг гүнзгийрүүлэх төдийгүй, дэлхийн геополитикийн тэнцвэрийг шинэ түвшинд гаргаж буй үйл явдал юм. Энэ айлчлал нь тэдний эдийн засгийн хамтын ажиллагааг өргөжүүлэхээс гадна, олон улсын аюулгүй байдал, түншлэлийн шинэ тэнхлэгийг тодорхойлж буй нь, цаашид дэлхий дахинд нөлөөлөх стратегийн зорилготой бодлого болохыг харуулж байна.
ЭХ СУРВАЛЖ: NBC NEWS
