Улаанбаатар хотын орчин үеийн хөгжил, барилга шинэчлэлийн хандлага дээд цэгт хүрч буй энэ үед, нийслэлийн ирээдүйг тодорхойлох “Сэлбэ–20 минутын хот” төсөл эрчимжиж байна. Хотын төв хязгаар, газар чөлөөлөлт, барилга байгууламж, иргэдийн амьдралын чанар зэрэг олон асуудлыг нэгэн цогц байдлаар шийдэх энэ хөтөлбөр, зах зээл, нийгмийн тэгш хүртээмжийг хангах зорилготой.
Анх 2024 оны дөрөвдүгээр сард газар дээр нь очиж, иргэд, байгууллагуудын тодорхойгүй байдал, хүлээлттэй тулгарч байсан бол энэ удаад нөхцөл байдал эрс өөрчлөгджээ. Тодруулбал, Төвийн бүсэд, Сэлбэ–20 минутын хот төслийн талбайд барилгын ажил эрчимтэй явагдаж, өндөр цамхагууд сүндэрлэж, бүтээн байгуулалтын ажлууд тасралтгүй үргэлжилж байна.
Нийт 158 га газрыг хамарсан, 8,575 орон сууцтай тус төсөл нь нийт долоон багцад хуваагдан, өнгөрсөн хугацаанд 3818 орон сууцны төслийг эхлүүлж, 2027 оны есдүгээр сард ашиглалтад оруулахаар зорьж байгаа юм. Одоогоор 11 блокийн бетон цутгалт хийж, дөрөвдүгээр давхрын шатанд явж буй нь ажлын дундаж гүйцэтгэлийг 8 орчим хувьтай байгааг харуулж байна.
Энэхүү төслийн онцлог нь гадаад, дотоодын гүйцэтгэгч компаниудын оролцоотойгоор, чанарын хяналтыг чанд мөрдөж, ашиглалтын материал, технологийг орчин үеийн шаардлагад нийцүүлэн сонгож байна. Тухайлбал, цонх, дулаалгын материал, арматур зэргийг дотоодын үйлдвэрлэгчид нийлүүлж, иргэдийн эрүүл мэнд, аюулгүй байдлыг хангаж буй. Мөн тухайн барилга, бүтээн байгуулалтын явцад инженер, техникийн ажилтан, машин механизмын оролцоо тасралтгүй явагдаж байна.
Төслийн хамгийн шинэ мэдээллээр, нийт 300 гаруй ажилтан өдөр тутмын ажлаа хийж байгаа бөгөөд оргил ачааллын үед 1000-1500 ажилтантай ажиллуулахаар төлөвлөжээ. Мөн иргэдийн газрыг үнэлгээний дагуу нөхөн олговор олгож, газар чөлөөлөлтийн ажил үндсэндээ 90 гаруй хувьд гүйцэтгэлтэй байна. Үлдсэн хэсэгт иргэд үнэлгээг хүлээн зөвшөөрч, газар нь чөлөөлөгдөхөд бэлэн болвол, бүтээн байгуулалт хөтөлбөрийн дагуу явагдах боломжтой юм.
Энэ төслийн нэг онцлог нь, Улаанбаатар хотын агаарын бохирдлыг 22 хувиар бууруулах зорилттой. Яндан буулгах, нүхэн жорлонг орлох шинэ системүүдийг нэвтрүүлж, орчны бохирдлыг бууруулахад чиглэсэн бөгөөд, үүний үр дүнд хотын агаарын бохирдол, авто замын түгжрэл зэрэг асуудлыг шийдэхэд бодитой хувь нэмэр оруулах боломжтой.
Мөн, 45-50 мянган оршин суугчид амьдрах боломжтой төслийн хүрээнд сургууль, цэцэрлэг, эрүүл мэндийн төв, спорт цогцолбор зэрэг нийгмийн дэд бүтэц байгуулах төлөвлөгөөтэй. Энэ нь зөвхөн орон сууцны төсөл төдийгүй, иргэдийн амьдралын чанарыг дээшлүүлэх, хөрөнгө оруулалтыг нэмэгдүүлэх, орон нутгийн эдийн засгийг хөгжүүлэх зорилтод чиглэж байна.
Түүнчлэн, төсөлд төр, хувийн хэвшлийн түншлэл, орон нутгийн иргэдийн оролцоо чухал болж, худалдаа, үйлчилгээний төвүүдийг гол зам дагуу байгуулахаар сонгон шалгаруулалт хийж байна. Энэ нь ажлын байр нэмэгдүүлж, бизнесийн орчныг шинэчлэн бүрдүүлэхэд чиглэж буй.
“Сэлбэ–20 минутын хот” төслийн энэ үе шат нь зөвхөн орон сууц барих, бүтэц байгуулах төдийгүй, иргэдийн оролцоог хангах, нийгмийн харилцааг өргөжүүлэх чухал алхам болж байна. Гэхдээ ганцхан газар чөлөөлөлт, барилга байгууламжийн асуудал төдийгүй, өнгөрсөн хугацаанд иргэдийн итгэл, оролцоо нэмэгдэж, төслийн нэр хүндийг бүрдүүлж буй.
Энэ төслийн амжилт нь зөвхөн барилгын чанар, хугацаанд биш, нийгмийн бодлоготой уялдаж, ирээдүйд орон сууцжуулах, хот төлөвлөлтөд шинэ стандартыг тогтоох боломжийг нээнэ. Түүнчлэн, хэт өндөр өртөг, нийгмийн тэгш хүртээмж, улс орны эдийн засаг, технологийн хөгжлийн чиг хандлагатай уялдуулан, үр өгөөжийг нэмэгдүүлэх шаардлага бий.
Эцэст нь хэлэхэд, “Сэлбэ–20 минутын хот” төслийн гүйцэтгэл, ирээдүйн төлөв, иргэдийн оролцоог баталгаажуулсан ч, цаашид тулгарч болох бэрхшээлүүдийг шийдвэрлэх нь төр, хувийн хэвшил, иргэдийн хамтын ажиллагаа, ухаалаг менежментийн чухал суурь болно. Энэ нь зөвхөн Улаанбаатар төдийгүй, Монгол улсын хот төлөвлөлт, барилга барилгын чиглэлд шинэ чиг хандлагыг тодорхойлж буй чухал төслүүдийн нэг болж байна.
